به گزارش پایگاه خبری تحلیلی روداننیوز؛ قاسمنگاری فعال رسانهای شهرستان رودان ضمن تبریک و گرامیداشت روز خبرنگار طی یادداشتی در این خصوص نوشت: روز خبرنگار، فرصتی برای یادآوری یک مسئولیت تاریخی است؛ مسئولیتی که در روزهای آرام شاید کمتر دیده شود، اما در بزنگاه بحران و جنگ، اهمیت آن به اندازه خود میدان نبرد آشکار میشود.
جنگ فقط در میدانهای نظامی رخ نمیدهد و در کنار موشک، پهپاد، پدافند و عملیات نظامی، میدان دیگری نیز شکل میگیرد؛ میدانی که سلاح آن «خبر»، «تصویر»، «تحلیل» و «روایت» است. در این میدان، هر خبر میتواند بر افکار عمومی اثر بگذارد و هر روایت نادرست میتواند به اندازه یک عملیات روانی، فضای جامعه را تحت تأثیر قرار دهد.
در چنین شرایطی، خبرنگار دیگر صرفاً انتقالدهنده یک رویداد نیست؛ او بخشی از خط مقدم دفاع از حقیقت است.
*روایت اول؛ یک مسئولیت حرفهای
یکی از مهمترین مفاهیم در رسانه بحران،«روایت اول» است و مخاطب در لحظات بحرانی منتظر نمیماند تا همه ابعاد یک حادثه روشن شود و او بهدنبال پاسخ فوری است: چه اتفاقی افتاده؟ کجا رخ داده؟ ابعاد آن چیست؟ آیا خطری متوجه مردم است؟
در چنین فضایی، اگر رسانه رسمی و حرفهای در زمان مناسب روایت دقیق خود را ارائه نکند، خلأ خبری خیلی سریع توسط شبکههای اجتماعی، کانالهای ناشناس و منابع غیررسمی پر خواهد شد.
روایت اول البته به معنای انتشار عجولانه خبر نیست و روایت اول یعنی رسانهای که هم سریع است و هم مسئولانه؛ هم از میدان عقب نمیماند و هم اعتبار خود را قربانی سرعت نمیکند.
خبرنگار باید بتواند میان «سرعت انتشار» و «صحت اطلاعات» تعادل ایجاد کند. این همان نقطهای است که تفاوت رسانه حرفهای با رسانهای که صرفاً به دنبال دیدهشدن است، آشکار میشود.
*جنگ روایتها و مسئله اخبار کذب
در جنگ، شایعه و خبر جعلی میتواند بخشی از عملیات روانی باشد و انتشار یک تصویر قدیمی با عنوان یک رویداد جدید، اعلام آمار تأییدنشده، نسبت دادن اظهارات جعلی به مسئولان یا انتشار اخبار هیجانی درباره خسارات و تلفات، تنها یک خطای رسانهای نیست؛ چنین اقداماتی میتواند موجب اضطراب عمومی، بیاعتمادی و تشدید نگرانی جامعه شود.
به همین دلیل، یکی از وظایف مهم رسانه رسمی در شرایط بحرانی، پیشگیری از شکلگیری و گسترش اخبار کذب است.
این پیشگیری تنها با تکذیب خبر جعلی پس از انتشار آن اتفاق نمیافتد. رسانه باید پیش از آنکه شایعه فراگیر شود، اطلاعات دقیق، بهموقع و قابل استناد در اختیار افکار عمومی قرار دهد.
هرچه فاصله میان وقوع یک رویداد و اطلاعرسانی معتبر بیشتر شود، فضای بیشتری برای شایعه ایجاد خواهد شد.
*خبرنگار؛ حلقه اتصال میدان و مردم
در روزهای جنگ، خبرنگار باید چشم دقیق جامعه باشد؛ نه بزرگنمایی کند و نه کوچکنمایی، نه در دام هیجان بیفتد و نه واقعیت را پشت ملاحظات رسانهای پنهان کند.
یکی از مهمترین واقعیتهایی که باید در روایت روزهای جنگ مورد توجه قرار گیرد، ۱۶۰ شب حضور مردم و ترک نکردن میدان است.
یکی دیگر از مهمترین روایتهای جنگ حضور مردم در مراسم تشییع شهدا جستوجو کرد.
روایتی که باید ثبت میشد؛ زیرا تصویر یک ملت در چنین لحظاتی، بخشی از حافظه تاریخی آن ملت است و در این میان، اصحاب رسانه نیز حضوری بینقص، فعال و مسئولانه داشتند.
مخاطب امروز بهسرعت به منابع متعدد دسترسی دارد. او میتواند یک خبر را همزمان از دهها کانال و صفحه دنبال کند و بنابراین، رسانه رسمی برای حفظ مرجعیت خود بیش از هر زمان دیگری به سرعت، دقت، شفافیت و اعتماد نیاز دارد.
*خبرنگاری که میدان را ترک نمیکند
روز خبرنگار در چنین شرایطی فقط روز تقدیر از یک شغل نیست؛ روز یادآوری مسئولیتی است که در بزنگاههای تاریخی معنای عمیقتری پیدا میکند.
خبرنگاری که در شرایط بحران در میدان حاضر میشود، خبرنگاری که برای رسیدن به حقیقت منابع مختلف را بررسی میکند، خبرنگاری که به جای بازنشر یک شایعه به سراغ منبع معتبر میرود و خبرنگاری که میداند یک تیتر میتواند بر ذهن میلیونها نفر اثر بگذارد، در حقیقت بخشی از امنیت روانی جامعه را بر عهده دارد.
امروز خط مقدم رسانهای فقط در محل وقوع حادثه نیست و اتاق خبر، میز سردبیر، دوربین خبرنگار، تلفن همراه و حتی صفحه انتشار یک خبر، هرکدام میتوانند بخشی از این خط مقدم باشند.
خبرنگار در روزهای عادی، روایتگر رویدادهاست؛ اما در روزهای بحران، او بخشی از مدیریت افکار عمومی و دفاع از حقیقت است.
روز خبرنگار را باید به همه خبرنگارانی تبریک گفت که در خط مقدم روایت ایستادهاند؛ خبرنگارانی که میدانند در عصر انفجار اطلاعات، ارزشمندترین سرمایه رسانه نه سرعت، نه تعداد بازدید و نه حتی دیدهشدن، بلکه اعتماد مخاطب است.
انتهای خبر/
